Banner

Cel Overberghe & Tom Van Overberghe + Rodrigo Amado Motion Trio

2 oktober 2015, De Singer

Guy Peters - foto's: Vera Marmelo - 04 oktober 2015

Het heeft even geduurd, maar eindelijk stond het Portugese Motion Trio dan voor het eerst in België. Na een handvol gelauwerde albums en concerten met internationale kleppers als Jeb Bishop, Peter Evans en, de avond voor hun Belgische debuut, Matthew Shipp, waren saxofonist Amado, cellist Miguel Mira en drummer Gabriel Ferrandini te zien in de parel van de Noorderkempen.

Maar eerst het vader-zoonduo Cel Overberghe en Tom Van Overberghe. Het is geen overdrijving om te zeggen dat Cel deel uitmaakte van de Vlaamse pioniers, de eerste generatie jazzmuzikanten die hier de freejazz en vrije improvisatie omarmden. Het was de tijd van Fred Van Hove, Willy Roggeman, Paul Van Gyseghem en de legendarische Werkgroep Improviserende Musici, die een alternatief wilde bieden voor de grote, voornamelijk op de Amerikaanse jazz gerichte festivals. Dat Overberghe ook al jaren actief was als schilder, zal er ongetwijfeld toe bijgedragen hebben, aangezien de vrijere jazz en improvisatie van oudsher redelijk sterke banden met andere kunsten had. CO2, het duo met zoon en gitarist Tom Van Overberghe, wordt vaak aangevuld met gasten, maar voor dit concert stonden de twee er alleen voor.

De compacte set van een goed half uur liet alleszins voldoende bewijs horen van hun nauwe samenwerking. De set vloeide organisch, zonder bruuskeren of extreme registers op te zoeken, en bleef aan de jazzgerichte kant van de improvisatie, met meteen een hecht thema dat aangeboord werd en op het einde van de set zou terugkeren, en daartussen een stijl die iets meer gemeen had met de melodische improvisatie van een Sonny Rollins dan met het meer wringende of abstracte van zijn Europese generatiegenoten. Dat Van Overberghe met zijn voortdurend stijgende en dalende lijnen, en occasionele tegendraadse wending, voor een duidelijke koers zorgde, verhoogde de intimiteit enkel nog. Mooie bonus was een passage op sopraansax, waarmee even een nukkiger register werd opgezocht. Een fijne conversatie en eigenlijk ook een ideale opwarming voor wat volgen zou.

Rodrigo Amado, de Portugese saxofonist die zich de voorbije jaren in de kijker speelde met een straffe reeks platen en samenwerkingen, en voor wie het Motion Trio zowat zijn vaste 'working band' is, is immers ook zo’n muzikant bij wie het jazzidioom steeds tastbaar blijft. Hoewel hij zich voor zijn eigen projecten exclusief wijdt aan de vrije improvisatie en het zoeken naar nieuwe verhoudingen met muzikanten, zijn de wortels in de traditie steeds ergens onder het oppervlak te vinden. Dat zorgt er dan ook voor dat hij zo goed past bij muzikanten als Steve Swell, Joe McPhee, Dennis Gonzalez en Jeb Bishop (of Peter Evans, die eigenlijk iedereen in de vernieling kan spelen), die ook voortdurend naast of op die vage scheidingslijn staan en moeiteloos kunnen afwisselen tussen abstractie en soulvol spel. Maar hoewel zijn naam prominent is en hij het grootste deel van het concert de sax tussen de lippen hield, bestaat het trio niet zomaar uit een leider en twee functionele volgers.

Sinds het einde van het vorige decennium is het samenspel met Miguel Mira en Gabriel Ferrandini enkel nog hechter en persoonlijker geworden. Niet door steeds strakker te spelen of terug te vallen op vaste structuren, maar de steeds eigenzinniger wordende en dieper gravende sound. Het Motion Trio is daarom nog niet altijd de band van het grote geweld (alhoewel het eerste concert dat we van hen zagen wel een kleine aardverschuiving veroorzaakte), van de extreme pieken of de grove texturen. De communicatie staat voorop en die verliep hier duidelijk eensgezind. Het was niet zozeer tegendraads en verticaal heen-en-weerverkeer, als een vrije discussie die vooral ook opviel door z’n horizontale beweging, waardoor het aanvoelde als een stroom, een bewegend blok van geluid.

In Amado’s spel duiken regelmatig hints op van melodieën en terugkerende motieven, maar het heeft meer van een stream-of-consciousness, waar Mira en Ferrandini op inspelen of die ze beantwoorden met hun eigen insteek. Voor de drummer was het een kans om zijn buitengewone veelzijdigheid en controle over texturen uit de doeken te doen. Hij is niet zozeer een ritmemachine als een voortdurend kleurende geluidsschilder, in de weer met piepende en schrapende schuureffecten, rinkelende en resonerende bellen, klaterende en kletterende schaaltjes en cimbalen, en werk op de snare drum en toms dat soms aanvoelt als een pointillistische regen- of hagelbui. Was de eerste helft van het concert een coherent en collectief statement, dan kende de tweede een bredere dynamiek, werd het trioverkeer gevolgd door enkele duo- en solopassages.

De set was potig, maar zeker geen aanslag. Krachtige, intense passages werden afgewisseld met momenten van introspectie, maar de overheersende indruk was die van broeierigheid, van een net onder controle gehouden brandhaard. Hermetisch was het ook niet, maar het vereiste wel concentratie om mee te zijn, zeker omdat de band het muzikale gesprek uiteindelijk een uur lang aan de gang hield en sprak in een eigen accent. Het resultaat was hypnotiserend voor wie van meet af aan mee was. De extra afsluiter was dan weer van een andere aard, minder gericht op de lange beweging, en met een meer tastbare en repetitieve structuur. Het was alleszins een indrukwekkend concert dat alweer liet zien dat de drie vele kanten uit kunnen, maar dat hun herkenbare identiteit, individueel en als trio, steeds centraal staat.

Lees hier nog eens ons uitgebreide interview met Rodrigo Amado.

E-mailadres Afdrukken
 
Rodrigo Amado (Vera Marmelo)
Cel Overberghe & Tom Van Overberghe + Rodrigo Amado Motion Trio

Uit ons archief
Banner

TEST