Banner

Tom Waits

Bad As Me

8.0
Quincy Cloet - 02 november 2011


Er zit een tijdspanne van maar liefst zeven jaar tussen en toch voelt het alsof 'Bad As Me' nadrukkelijk de aansluiting zoekt met 'Real Gone' uit 2004. Die verwantschap is niet zozeer te danken aan gemeenschappelijke kenmerken: de gelijkenis is vooral symbolisch. Na verschillende hoogstaande tussendoortjes ('Orphans', 'Glitter and Doom Live') en een aantal kleine en grotere filmrollen (de meest verrassende ongetwijfeld in 'The Imaginarium of Dr. Parnassus'), brengt Tom Waits opnieuw een volwaardig studioalbum uit. 'Bad As Me' klinkt als Waits anno 2011 - hoe anders - maar grijpt tegelijk ook nadrukkelijk terug naar zijn vroegere successen. De muzikant vertrekt vanuit zijn traditionele basis, doorspekt met jazz, folk en blues, en vertelt een reeks van dertien kortverhalen die hun oorsprong vinden in kleine gebeurtenissen uit zijn leven.

Natuurlijk hoort daar een dosis melancholie, verbittering, zwartgallige humor bij, die we enkel bij de meesterverteller terugvinden. 'Bad As Me' brengt ons gevoelsmatig terug naar de dirty thirties, een periode van depressie en wanhoop, en Waits doet dat ook niet toevallig met het openingsnummer 'Chicago'. Rauwe, no-nonsense uptempo blues, onder stoom gezet door een spervuur aan blazers. Waits schreeuwt op het einde "All aboard!" en pas dan wordt het duidelijk dat we dertien nummers lang stevig in het zadel blijven zitten.

Wat bij 'Bad As Me' opvalt is de bijzondere melodieuze gelaagdheid van het album, een kenmerk dat we tevens bij zijn oudere albums terugvinden. De contrastrijke staccato-noten van de koperblazers zijn ongetwijfeld nog vertrouwd terrein ('Chicago', 'Talking at the Same Time'), maar Waits experimenteert ook met andere geluiden: in 'Raised Right Men' lijkt de percussie geplukt uit een Bollywoodfilm, terwijl een orgeltje een hoop korte akkoorden uit zijn klankkast perst. Marc Ribot geeft het geheel een bloedheet en zweterig gevoel, met de stomende licks op zijn gitaar.

Daarnaast is er bijvoorbeeld de betoverende voodoo van 'Hell Broke Luce'. Waits is een opperhoofd dat blaft, bijt en voor opschudding zorgt. Het staat vormelijk een eind van de overige nummers verwijderd, maar de krachtige ritmes werken als wake-up call terwijl het refrein zich zonder aarzelen laat meebrullen. Zelfs het militaire, bijna infernale kantje nemen we er graag bij. Ook met zijn oerdegelijke dirty blues bij 'Satisfied', besteedt Waits voldoende aandacht aan de details: een handvol heerlijke gitaarfragmenten, strofes die er bijna 'uitgespuwd' worden ("Scratchin' where it's itchin'") en een krachtig ritme om steeds op terug te vallen.

'Bad As Me' is een album dat van begin tot eind swingt en daardoor nooit echt in een knoop valt. Terwijl het cooky 'Get Lost' voornamelijk als een wild hanengevecht aanvoelt, is het nummer vrij schatplichtig aan de rockabilly van bijvoorbeeld Chuck Berry. We krijgen een speels en gelaten stukje muziek te horen, met Ribot in een glansrol dankzij zijn bevlogen gitaarwerk. Ook titelnummer 'Bad As Me' lijkt met prik geïnjecteerd, terwijl het tempo nochtans redelijk gedrukt is. Misschien is het het gejank, gebrul en gegrom van Waits die de doorslag geeft, of is 'Bad As Me' simpelweg een goed geolied geheel.

Waits zelf verdient uiteraard ook een bijzondere vermelding. Meestal opmerkzaam vanwege het furieuze gegrom en gebrul, toont hij zich op 'Bad As Me' geregeld ook van een andere, 'zachtere' kant. Vooral 'Kiss Me' werkt door zijn eenvoud en tederheid betoverend. Grotendeels van vormelijke opsmuk ontdaan, toont Waits zich als een man die het spel der aantrekking en liefde beschrijft ("I want you to kiss me / Like a stranger"). Ook 'New Year's Eve' en 'Last Leaf' zijn opvallend zachtaardig. Waits' stem klinkt nog steeds als een artistieke mengeling van een asbak en een rokerij, maar toch kruipt hij moeiteloos onder de huid met zijn kleine spitsvondige impressies en weemoedige reflecties.

Over 'Bad As Me' kan ongetwijfeld nog lang doorgeboomd worden: de wonderlijke maar weemoedige teksten, de zachte prikkeling in een aantal ballades en zelfs de talrijke referenties naar de actualiteit en het leven van Waits. Het zijn thema's die deze recensie met veel plezier aan de lezer overlaat, want 'Bad As Me' dringt als geheel pas geleidelijk tot de kern door en kan bijgevolg beter met geduld genuttigd worden. Maar het is er eentje dat ongetwijfeld eind dit jaar opnieuw zal opduiken.

http://www.badasme.com

E-mailadres Afdrukken