L'Ascension Du Haut Mal 1-6 (David B.)

Marc Bastijns - 01 december 2003

Met een zesde en laatste deel rondt David B. op magistrale wijze L’Ascension du haut mal, de reeks die hij opzette rond rond de epilepsie van zijn broer. Hij vertelt op een inventieve en creatieve manier hoe deze ziekte een bepalende invloed had op zijn jeugd en het leven van zijn ouders en zus. Door de brede en ambitieuze visie van de auteur groeit L'Ascension du Haut-Mal dan ook uit boven de grenzen van het stripverhaal.

In 1996 verscheen het eerste deel van L’Ascension du Haut Mal bij L’Association. Als één van de oprichters van deze uitgeverij had auteur David B. de jaren voordien al van zich laten spreken door zijn boeken waarin de droom en de fantasie een cruciale rol spelen. Met dit nieuwe boek verbaasde hij dan ook vriend en vijand door een puur autobiografisch gegeven als uitgangspunt te kiezen voor zijn nieuwsteproject. Hij voelde zich op dat moment pas klaar om het verleden van zich af te tekenen. Zijn broer Jean-Christophe leed immers al van jongsafaan aan een ernstige vorm van epilepsie.

Voor de jonge en opgroeiende Pierre-François (die zijn naam later zal veranderen in David) blijkt die epilepsie een angstwekkend en mysterieus wezen te zijn. In de strip wordt die ziekte dan ook verbeeld als een soort Chinese draak die zich doorheen de pagina’s van de albums worstelt. Op die manier drukt David B. ook overtuigend uit dat de hele familie gebukt gaat onder de epilepsie van Jean-Christophe. David B. stopt zijn strips vol met dergelijke visuele metaforen en beelden die op een intrigerende manier gevoelsmateries en reële gedragingen combineren. Dat dit nergens leidt tot onbegrijpelijke vormexperimenten is volledig te danken aan de uitzonderlijke verteltalenten van de auteur.

Naast deze innovaties op tekentechnisch gebied valt L’Ascension du Haut Mal ook op door zijn grootse en brede visie. Waar vele striptekenaars een autobiografisch verhaal beperken tot het navertellen van een persoonlijke anekdote, brengt David B. ons het verhaal van een hele familie en het verhaal van een tijdsgeest. Zo vertelt hij verhalen over zijn grootvaders en overgrootvaders tijdens hun oorlogsdienst en toont hij de wanhopige zoektocht van zijn ouders naar een genezing voor Jean-Christophe. In hun tocht komen zij in contact met diverse dokters, kwakzalvers, filosofen, psychologen die elk menen de geschikte genezingswijze gevonden te hebben.

Het merendeel van dit verhaal speelt zich af in de jaren ’70, waardoor deze opeenvolging van genezingsalternatieven kan gelden als een beeld van een maatschappij die gekenmerkt wordt door vroege new-age en hippiegedachten. Tegelijkertijd blijft de auteur steeds binnen zijn hoofdverhaal en houdt hij de teugels van het verhaal strak in de hand. Alles wat gebeurt, alles wat de personages doen, echt alles hangt samen met de ziekte van Jean-Christophe. Je kan zelfs stellen dat de ziekte de gebeurtenissen bepaalt en stuurt.

Van bij het verschijnen van het eerste deel was al duidelijk dat David B. echter ook duidelijk een persoonlijke betekenis aan deze strip verbond. Vanuit een strikt autobiografische hoek zien we duidelijk een evolutie van Davids visie op de ziekte en op zichzelf en zijn wensen en dromen. Waar de ziekte aanvankelijk als een myterieuze draak wordt afgebeeld, beseft hij in de laatste delen dat de ziekte een onlosmakelijk deel van Jean-Christophe uitmaakt. Dit beeldt hij uit door zijn broer te tekenen met vele zwarte lijnen op aangezicht en ledematen. Hierdoor krijgt zijn voorkomen een angstwekkend uiterlijk.

Doorheen de zes albums valt echter ook op hoe de visie op zijn kunstenaarschap verandert. Vooral het laatste deel biedt hierin heel wat inzichten. Voor David B. is tekenen niet zomaar een broodwinning. Zijn verhalen zeggen veel over zijn persoon en zijn interesses en bieden op die manier net iets meer dan het gemiddelde avonturenstripboek. Zijn ruime achtergrond zorgt voor een voortdurende bron van inspiratie, wat maakt dat de strips van David B. wel eens als pedant en snobistisch ervaren worden. In L’Ascension du Haut Mal is dit echter zeker niet het geval.

David B. heeft met deze zes albums de grenzen van het stripverhaal verlegd. Zowel visueel als thematisch en verhaaltechnisch toont hij de concurrentie hoe intrigerend, ontroerend, spannend en bovenal diepmenselijk een stripverhaal kan zijn. L’Ascension du Haut Mal vraagt heel wat inspanningen van de lezer, maar in dit geval zijn deze de moeite meer dan waard. Het Frans beschikt over een mooi woord om deze strip gevat te omschrijven: incontournable.

E-mailadres Afdrukken