Manara

Caravaggio: 1. Met degen en palet

8.0
Eric d’Hooghe - 20 juli 2015

Milos Manara en Caravaggio, een combinatie die je pakweg 15 jaar geleden niet zou tegenkomen. Maar na zijn relaas over de Borgia’s heeft Manara de smaak te pakken om de renaissance van zijn Italië te verstrippen.

Waar Manara bij zijn vierluik Borgia nog werkte op een scenario van de Chileense schrijver-cineast Jodorowski, doet hij het deze keer helemaal alleen. Hij is hierbij niet over een nacht ijs gegaan. Hij dook menig archief in en documenteerde zich zo goed mogelijk. Hij bekeek eveneens de Engelse reeks en de film van Derek Jarman en tracht toch beter te doen op historisch vlak. De echte Caravagionista zal wel doorhebben dat hij sommige schilderijen niet echt chronologisch perfect weergaf, maar dat is enkel om het verhaal de nodige spanningsboog te leveren. Je krijgt ook, zoals het hoort, een uitgebreide bilbiografie mee op het einde, zodat het geheel toch nog historisch verantwoord aanvoelt.

Toegegeven: het leven van Michelangelo Merisi da Caravaggio (1571-1610) smeekt om een biografie en Manara is zeker niet de eerste die er zich aan waagt. Maar hij is wel degene die het voor het eerst werkelijk verstript. Het getekend verslag van Caravaggio's leven en werk is zeker geen zoveelste doordruk van de reeds bestaande biografieën. In dit eerste deel van wat uiteindelijk een tweeluik zal worden volgen we Caravaggio van zijn jeugd tot het moment dat hij naar Napels moet vluchten nadat hij een (verboden) duel heeft gewonnen van de pooier Tomassoni in 1606.

Caravaggio was geen doorsnee kunstenaar. De titel Met degen en palet is dan ook niet gratuit gekozen. Hij heeft heel wat werken nagelaten maar was daarnaast ook een notoir herberg- en bordeelbezoeker die meer dan geregeld betrokken was bij een fikse knokpartij. Zijn uitgaven waren ook enorm, en daarbij kwam dat zijn opdrachtgevers, meestal klerikaal, niet echt op tijd betaalden, wat bij Caravaggio nog meer ergernissen gaf en hem nog meer deed drinken en vechten.

Manara slaagt er in om het evenwicht tussen straatleven en genialiteit weer te geven. Hij creëerde een echte rock ’n rolljunkie met een heuse fanbase. Het zijn echter vooral de details die er voor zorgen dat het niet louter een Oom Wim-verhaal wordt. Zo staat Manara uitgebreid stil bij de dood van de piester-filosoof, priester en uomo universalis Giordano Bruno. Deze werd door de inquisitie voor zijn ideeën over het pantheïsme en zijn stellingname tegen verschillende kerkelijke dogma’s in 1600 veroordeeld tot de brandstapel, wat hem een martelaar maakte voor de vrije gedachte. Hij was echter ook een zielsverwant van Caravaggio en de dood van Bruno zette een duidelijke stempel op zijn leven en werk.

Manara geeft geregeld ook de totstandkoming van enkele bekende schilderijen weer. Dit zou zeker moeten aansporen om de echte werken te (her-)bekijken. Manara verwijdt zeker je horizon. In dit deel zijn het vooral de vroege Caravaggio’s die tentoon gespreid worden, zoals De waarzegster en De dood van de maagd. Dit eerste deel stopt vrij abrupt bij de vlucht van Caravaggio naar Napels en deel 2 zal daar dan de draad terug opnemen.

Na meer dan 50 albums, kunnen we de intussen 70-jarige Manara alvast tot de groten rekenen. Getuige hiervan enkele grote tentoonstellingen in heel Europa en enkelej jaren geleden in Leuven. De meesten zullen hem kennen van zijn meer erotische strips en zijn zwartgallige uitgaven, die ze in Italië tot het fumetti neri-genre rekenen.. Met deze Caravaggio bewijst hij dat hij naast Borgia heel wat verhaalgenres aan kan. Moge hij nog lang productief blijven!

E-mailadres Afdrukken