Dave McKean & Grant Morrison

Arkham Asylum

8.0
Marc Bastijns - 26 oktober 2014

Dankzij RW verschijnen tal van klassieke Batman-verhalen nu eindelijk ook in het Nederlands. Met Arkham Asylum komen we bij een echte parel. In 1989 was deze graphic novel ongezien en ongehoord.

Aan het einde van de jaren ’80 verschenen er tal van superheldenverhalen die het genre van de comics danig overhoop haalden. Met The Return of the Dark Knight (Frank Miller, 1986) en Watchmen (Alan Moore & Dave Gibbons, 1986/1987) brak een nieuw tijdperk aan, waarin de superheld en zijn plaats in de samenleving in vraag gesteld kon worden. Superhelden en hun alter ego’s waren niet altijd koorknaapjes die alleen maar het beste wilden voor alle mensen. In 1988 zette Alan Moore nog zijn tanden in Batman met The Killing Joke. In de nasleep van Frank Millers miniserie maakte hij de dreiging van de Joker wel erg realistisch en dreigend. In 1989 wilde dan ook de beginnende Schotse scenarist Grant Morrison dan ook zijn stempel achterlaten op Batman. Hij wilde een symbolisch gelaagd verhaal vertellen over deze superheld en diens illustere arsenaal aan superschurken.

In Arkham Asylum haalt Morrison Batman eigenlijk weg uit de hoofdrol. Hij wordt door commissaris Gordon opgeroepen wanneer er in Arkham een opstand uitbreekt onder de gevangenen. Batman besluit binnen te gaan en onderwerpt zich zo aan een duizelingwekkende trip langs de grenzen van zijn eigen waanzin. Hij komt vele van zijn klassieke vijanden tussen de vier muren tegen, zoals de Mad Hatter, Killer Croc, Two-Face en uiteraard de Joker. De beklemming van de muren slaat Batman uit zijn lood en hij wordt meegevoerd op een soort trip door zijn eigen onderbewustzijn. Toch houdt Morrison de touwtjes strak in de hand, waardoor Arkham Asylum toch beheersbaar blijft en niet verzandt in de pseudo-psychologische nonsens die in strips wel eens verward wordt met diepgang.

Morrison heeft overigens al enkele keren laten vallen dat hij voor het tekenwerk eerder Brian Bolland in gedachten had. Deze tekenaarDie was echter niet beschikbaar, waardoor DC de jonge Dave McKean naar voren schoof. Zowel Bolland als McKean zijn talentvolle en nu erg gerespecteerde auteurs, maar hun stijlen liggen alleszins mijlenver uit elmekaar. Morrison stond dan ook erg huiverachtig tegenover zijn opgedrongen partner. Ook na het verschijnen van de strip bleef hij toch wat aan de oppervlakte over de samenwerking. Nochtans waren de kritieken op het werk van McKean lovend. Het was één een van de strips waarmee deze definitief zijn naam vestigde. In de jaren voordien had McKean al enkele samenwerkingen met Neil Gaiman opgezet, Violent Cases in 1987 en Black Orchid in 1988. Zijn dromerige en suggestieve collagestijl zorgde er voor dat de droomtocht van Batman extra angstaanjagend en mysterieus werd. McKean toonde aan dat superhelden ook grafisch best wel op een andere manier benaderd konden worden. In 1984 nog zorgde Bill Sienkiewicz nog voor ophef wanneer hij met zijn krasserige en expressieve stijl een comicreeks van Marvel begon te tekenen, The New Mutants. Het Amerikaanse publiek was verknocht aan de typische, wat realistische en statische manier waarop comics meestal getekend werden. In de jaren daarna werden die verwachtingen toch al wat uitgebreid, onder andere dankzij tekenaars als Dave McKean.

Met Arkham Asylum heeft RW een Amerikaanse klassieker beschikbaar gemaakt voor het Nederlandstalige publiek. Waarom het verhaal bijna voor de helft van de pagina’s moest aangevuld worden met het originele script van Grant Morrison, is ons een raadsel. Voor de echte verzamelaars kan dit een boeiende aanvulling zijn op hun collectie, maar hier voert het de kostprijs van het album alleen maar nodeloos de hoogte in. Toch willen we niet als een kniesoor eindigen. Arkham Asylum is één van de meest intrigerende Batman-strips die ooit gemaakt werden. Ook 25 jaar na het verschijnen blijft het even fris als toen.

E-mailadres Afdrukken