van Dijk, Snoijink, Aafjes

De Kraker, De Agent, De Jurist en De Stad

3.0
Joris Vanden Broeck - 29 juni 2014

In 2010, dertig jaar nadat hevige krakersrellen door Amsterdam golfden, werd kraken in Nederland buiten de wet gesteld. De wet Kraken en Leegstand gooide niet alleen flink wat levens overhoop, hij zorgde er eveneens voor dat drie journalisten aan het schrijven gingen. Met, vermoedelijk, de eerste onderzoeksjournalistieke graphic novel als resultaat.

alt

Het genre staat met andere woorden nog in de kinderschoenen en dat laat zich voelen in dit album. Hoewel de makers van dit album een waanzinnig goed gedocumenteerd werkstuk afleveren, is dit een strip die nauwelijks of niet weet te boeien. Meer zelfs, hoewel op een interessante manier met het medium gespeeld wordt, kan de vraag gesteld worden of een wetenschappelijke studie of een historische roman geen betere manier was om dit thema te behandelen.

Vormelijk zijn De Kraker, De Agent, De Jurist en De Stad weliswaar best interessant van opzet. Drie auteurs, Moira van Dijk, Jasmijn Snoijink en Marieke Aafjes, werkten aan het scenario. De eerste twee respectievelijk aan “De Kraker” en “De Agent” en voor “De Jurist” sloeg het duo de handen in elkaar met Marieke Aafjes. Met Maia Matches, Aart Taminiau en Sjoerd Kaandorp werd bovendien voor elk onderdeel beroep gedaan op een andere tekenaar. Een hele aftiteling dus, maar die opzet is als uitgangspunt zeker niet slecht.

In theorie althans, want het door elkaar weven van de drie onderdelen is vaker een misser dan een voltreffer. Pas wanneer de drie écht samenkomen, spat de kracht van de aanpak van de pagina's. Afzonderlijk wordt het moeilijk om lang te boeien. Het krakersaspect lijkt door de beperkte ruimte niet tot volle ontwikkeling te kunnen komen, terwijl de juristenpagina's algauw beginnen te vervelen. Oom agent valt daar ergens tussenin en is mogelijk nog het meest leesbare aspect van het album te noemen.

Dit is natuurlijk onderzoeksjournalistiek en geen actie-werkstuk, maar zelfs wanneer je graag door feiten overstelpt wordt, wil je geboeid worden. Een legal thriller werkt misschien wel op het witte doek, maar op papier is dat enigszins anders. Zeker wanneer je als lezer het besef bekruipt dat over de kraakbeweging, die niet onmiddellijk uit een verzameling muurbloempjes bestaat, op een meer meeslepende manier bericht zou kunnen worden.

Het is een geheel andere, minder afstandelijke aanpak, al helemaal niet objectief, laat staan journalistiek, maar wanneer Tardi zich op de confrontatie tussen de gevestigde orde en de anarchistische onderstroom stort, voel je als lezer de spanning in de lucht hangen en is het nagenoeg onmogelijk om niet bij het nekvel genomen te worden. De Kraker brengt op een uitzonderlijk goed gedocumenteerde manier verslag uit van een stuk Amsterdamse en Nederlandse recente geschiedenis, maar weet helaas vaak niet meer dan een geeuw op te wekken.

E-mailadres Afdrukken