Banner

V+ 2014-2015::Bozar, Brussel

Gino Vandenborne - 04 september 2015

Tentoonstellingen hebben bijna steeds als thema afgewerkte projecten of ontwerpen. Bozar besloot voor een tentoonstelling rond het architectencollectief V+ een totaal andere invalshoek te hanteren. Alle projecten die voorgesteld worden, zitten nog in de ontwerpfase, staan nog in de stellingen of werden recent afgewerkt.

De plaatsing van de expo is zeker niet de meest ideale. In een drietal zijlokalen van het Bozar-gebouw kan men vijf projecten vinden die het Brusselse collectief V+ de voorbije jaren trachtte uit te werken. Bij elk van deze projecten is de rode draad dezelfde. Het uiteindelijke eindproject is minder belangrijk. De focus ligt op het werkproces, dat per definitie niet op voorhand vastligt. Foto’s en schaalmodellen verduidelijken dit traject, maar vooral werkdocumenten tonen de empirische instelling van het collectief aan.

Curatoren Sophie Dars en Carlo Menon stellen de vijf projecten voor op twee assen. De eerste as wordt gevormd door de tweedimensionale aanpak via werkdocumenten. De tweede as is de driedimensionale invalshoek aan de hand van schaalmodellen. Deze aanpak vormt meteen ook de achilleshiel van de expo. De focus op de ontwerpfase zorgt voor een overvloed aan werkdocumenten; heel interessant voor architecten, maar veel moeilijker te interpreteren voor leken en gewone bezoekers. Elk project is voorzien van uitvoerige begeleidende teksten. Deze slaan echter op de technische werkdocumenten, wat de complexiteit aanzienlijk verhoogt.

Het eerste project op de expo is het helderst qua opvatting. V+ won in 2010 de wedstrijd voor de bouw van het nieuwe Folkloremuseum in Moeskroen. Het gebouw werd aan de binnenkant van een huizenblok neergezet. Voor de gelegenheid werden ook een nieuw voorplein en een park aangelegd. De verschillende ruimtes sluiten goed aan bij de aard van de collectie. Kunstenaar Simon Boudvin verwerkte bakstenen in de gevel, resten van een gesloopt plaatselijk erfgoed.

In Ghlin kreeg het collectief de opdracht om een watertoren te ontwerpen die architecturaal hoogstaand, maar ook technisch perfect was. Het resultaat is een gebouw vol expressieve kracht en functionaliteit. Fotograaf Maxime Delvaux maakte een reeks foto’s rond de uitvoering van het project, die hier getoond worden in combinatie met werkschetsen. Deze technische plannen nodigen echter niet uit tot een grondige studie en spreken minder tot de verbeelding dan de foto’s.

Als derde project komt het nieuw cultuurcentrum in Deinze aan bod. Alle functies zijn in een vierkant grondplan samengebracht. De inplanting, de functieorganisatie en het effect op de gevels moeten de interactie stimuleren. De link tussen de gepresenteerde plannen en de intenties rond interactie blijft echter hoogst onduidelijk.

Het nieuwe film- en beeldcentrum Phénix 5 in Charleroi wordt als vierde project gevolgd in zijn hele ontstaansgeschiedenis. Een overvloed aan documenten zoomt in op de ruimtelijke en bouwtechnische complexiteit van het project. Geen van deze documenten slaagt er echter in de gepretendeerde culturele en stedenbouwkundige vernieuwing van het project uit te dragen. Door de vermenging van tweedimensionaliteit en driedimensionaliteit in de expo komen de transversale aspecten wel aan bod, maar zonder het werkproces op een inhoudelijk hoger niveau te krijgen.

Helemaal abstract is de voorstelling van het vijfde project, het nieuwe Mode and Design Center te Brussel. Drie bestaande gebouwen bleven behouden, maar de communicatie tussen de ruimtes diende verhoogd te worden met behulp van een hele resem witte materialen. Deze materialen worden op de expo gepresenteerd, echter zonder duidelijk de band met het verhogen van de communicatie aan te tonen. Een uitdieping van de technische kenmerken zou de communicatieve eigenschappen van het materiaal misschien verduidelijkt hebben.

V+ zal als architectencollectief ongetwijfeld naam maken in België en misschien zelfs daarbuiten. Het is echter maar de vraag of deze faam zich zal verspreiden buiten het specialistische architectenmilieu. De invalshoek van de expo is het ontwerpproces van de vijf projecten. Door de overvloed aan werkdocumenten zonder coherentie of overzicht, blijft de expo onwillekeurig hangen op het niveau van een bijscholing voor ingewijden. Dat laatste is vooral jammer voor de vernieuwing die het collectief toch weet te brengen.

V+ 2014-2015 loopt nog tot 20 september 2015 in Bozar in Brussel.

E-mailadres Afdrukken