Banner

Jane Austen & Seth Grahame-Smith

Pride & Prejudice & Zombies

Jurgen Boel - 17 september 2010

Recyclage van ideeën en thema’s is een wijdverspreid gegeven. Kwatongen beweren zelfs dat er maar een handvol verhalen bestaan waarop iedereen varieert en voortborduurt. Goede schrijvers weten desondanks een eigen verhaal te vertellen waar minder begaafde talenten voor zwakke doorslagjes kiezen of ronduit plagiaat plegen. Een klein aantal schrijvers weet dan weer beide te combineren.

In het laatste geval is er vaak sprake van hommage, parodie of het herwerken van een verhaal waarvan de rechten al lange tijd publiek domein zijn. De bekendste en meest geloofde auteur van dergelijke verhalen is Walt Disney, wiens bewerkingen van sprookjes vaak bekender zijn dan de originele versies. In hoeverre Jason Rekulak Disney’s succes in het achterhoofd had toen hij broedde op een mash up van klassieke literatuur en populaire cultuur, blijft voer voor speculatie. Feit is wel dat hij op een bepaald moment het briljante of krankzinnige idee kreeg om Jane Austens Pride And Prejudice te laten herschrijven met als belangrijkste insteek dat zombies integraal deel zouden uitmaken van het verhaal.

Scenarist en auteur Seth Grahame-Smith kreeg de opdracht Austens werk en wereld zoveel mogelijk te respecteren, maar deze tezelfdertijd te injecteren met een flinke scheut horror en actie. Vreemd genoeg vormde dit geen probleem volgens Grahame-Smith aangezien Austens roman reeds alle nodige elementen bevatte voor een bewerking. Wie beide werken naast elkaar legt, kan overigens niet anders dan dit beamen. Grahame-Smith heeft niet alleen de structuur van het origineel intact gelaten, ook hele zinnen en paragrafen zijn zo uit Pride And Prejudice overgenomen. Dat Jane Austen als co-auteur vernoemd wordt, mag dan ook als meer dan een intelligente marketingzet beschouwd worden.

Wie het originele verhaal kent, weet dat de roman opgebouwd is rond de trotse en (voor die tijd enorm) feministische Elizabeth Bennet en haar evoluerende relatie met de ogenschijnlijk hoogmoedige en afstandelijke Fitzwilliam Darcy. Het succes van het boek schuilt enerzijds in de fascinatie die uitgaat voor deze twee sterke, uitgesproken persoonlijkheden en anderzijds in de uitstekende beschrijvingen van het door traditie en gewoontes beschreven milieu (hogere Britse klasse, circa 1900) dat in niet onbelangrijke mate de verhoudingen en contacten tussen de verschillende personages bepaalt.

Grahame-Smith gaat hiermee op een intelligente manier aan de haal en weet typerende uitspraken en opvattingen voor de periode te koppelen aan het gegeven dat de hele wereld onder een zombieplaag lijdt. Zo wordt de vraag gesteld of het voor jonge meisjes belangrijker is zich te kunnen verdedigen dan typische dameskwaliteiten aan te leren en blijven debutantenbals ondanks alle dreigingen nog steeds primeren. Grahame-Smith is echter op zijn best wanneer hij scènes uit het originele verhaal een geheel eigen twist weet te geven zonder de uitkomst ervan te veranderen. Het mooiste voorbeeld hiervan is de clash tussen Elisabeth en Lady Catherine de Bourgh.

Waar in Austens versie Lady Catherine en Elisabeth een beleefde, maar onderhuids venijnige, conversatie houden betreffende de heer Darcy en Elisabeths ongeschiktheid om met hem te huwen (vanwege haar afkomst), kiest Grahame-Smith voor een zwaardgevecht tussen beide dames (Lady Catherine is een beroemde zombiedoodster), waarbij Elisabeth finaal triomfeert en dan nog eens en passant aantoont dat haar Shaolin-scholing superieur is aan de Japanse gevechtsstijl van Lady Catherine en haar ninja’s.

Hoewel het gevaar van goedkope satire en halfslachtige parodie nooit ver weg is, weet Grahame-Smith met Pride & Prejudice & Zombies perfect de wereld van Austen te transporteren naar een alternatief universum bevolkt met zombies. Op geen enkel moment voelt het verhaal geforceerd aan, alsof Austen zelf het idee van een zombieplaag genegen was. Of de ware Austen-adept met deze intelligente bewerking vrede kan vinden, is uiteraard nog maar de vraag, maar aan de inspanningen van Seth Grahame-Smith zal het alvast niet gelegen hebben.

E-mailadres Afdrukken