Banner

Coupling

10.0
Raf Njotea - 09 november 2011




Tv-series durven wel eens gebaseerd te zijn op real life experiences van hun bedenkers. De Britse screenwriter Steven Moffat is daar het levende bewijs van. Begin jaren '90 gingen hij en zijn toenmalige vrouw uit elkaar, waarna hij zijn frustraties over het korte huwelijk en de scheiding van zich afschreef in de sitcom 'Joking Apart'. Nadien volgde 'Chalk', opnieuw een sitcom, geïnspireerd op zijn ervaringen als leraar in een middelbare school. Toen hij in 1996 producer Sue Vertue leerde kennen, waarmee hij twee jaar later in het huwelijksbootje zou treden, was Moffat dus niet aan zijn semi-autobiografische proefstuk toe. In 2000 verscheen dan 'Coupling' op de BBC, een sitcom over de ontwikkelingen in de relatie van ene Steve met een zekere Susan. De productie was in handen van Sue Vertue. Eén keer raden wie de bezieler was.

'Coupling' surfte duidelijk mee op de group hype die aan het einde van het vorige millennium ontstaan was in de slipstream van onder andere 'Friends' en eerder ook 'Seinfeld' en waarin een groep vrienden centraal staat. Sommige critici gaan zelfs zover om naar 'Coupling' te refereren als het Britse 'Friends', al is dat de serie onrecht aandoen. Begrijp me niet verkeerd; 'Friends' heeft zeker zijn verdienste als waarschijnlijk meest bekeken sitcom ter wereld. Ross en co. hebben een hele generatie opgevoed (ik moet toegeven dat ik alle afleveringen zeker drie keer heb gezien). Maar wat originaliteit, inventiviteit en durf betreft, steekt 'Coupling' de New Yorkers toch ferm de loef af.

De serie draait in de eerste plaats om relaties en seks. Mannen en vrouwen, wat is dat toch tussen die twee? Sinds 1992 weten we al dat beide seksen toch een tikje verschillen in hun opvattingen over communicatie, liefde en seks. Toen publiceerde relatietherapeut John Gray zijn intussen wereldberoemde bestseller 'Men are from Mars, women are from Venus'. Moffat vertrekt van dezelfde premisse, maar gaat, niet zelden met enige zin voor overdrijving, nog een stapje verder: in de wereld van 'Coupling' komen mannen en vrouwen niet enkel van twee verschillende planeten, maar van twee verschillende zonnestelsels...

Elke nieuwe relatie draagt een hoop bagage met zich mee. Dat ondervinden Steve Taylor (Jack Davenport) en Susan Walker (Sarah Alexander) aan den lijve. Steve ontmoet Susan, een collega van zijn beste vriend Jeff (Richard Coyle), wanneer hij voor de zoveelste keer probeert zijn vriendin Jane (Gina Bellman) te dumpen. Susan, van haar kant, gooit haar verleden ook in de relationele schaal in de vorm van beste vriendin Sally (Kate Isitt) en ex-lief Patrick (Ben Miles). Dat de nieuwe relatie door die hoop bagage beïnvloed wordt, ligt mede aan de uiteenlopende karakters van de zes vrienden. Steve en Susan zijn min of meer normaal en staan symbool voor de manier waarop Moffat naar de seksen kijkt. Net zoals de meeste mannen in 'Coupling' is Steve meestal de onzekere, klungelige jongen terwijl Susan, net zoals de meeste vrouwen in 'Coupling', de touwtjes in handen heeft en weet wat ze wil. Sally is een schoonheidsspecialiste met een obsessie voor jeugdigheid, Jane de geschifte griet die op geen enkele manier sociaal geconditioneerd is en stellig denkt dat de hele wereld rond haar draait. Jeff kan dan weer gelden als onverbeterlijke sukkelaar ("she thinks I collect women's ears in a bucket") en Patrick als (bijna) totale uitzondering op de mannenregel: hij denkt nog vaker dan de anderen aan seks, heeft een gigantische ... zelfverzekerdheid en kan elke vrouw in bed krijgen.

De personages en dialogen grenzen aan de genialiteit. Persoonlijk vind ik publiekslieveling Jeff niet altijd even geslaagd in zijn hopeloosheid, maar zijn gewrongen kijk op seks leidt ontegensprekelijk tot enkele van de meest hilarische momenten in de serie. Merkwaardige observaties zoals the sock gap, the boyfriend zone, the giggle loop, captain subtext, the melty man en unflushables overstegen het kleine scherm en groeiden althans in mijn vriendenkring uit tot universele concepten. En ook Steves hoogdravende monologen over wc's en kussens behoren wat mij betreft tot 's mannenwerelds culturele erfgoed.

Met enige voorsprong het meest memorabele aan 'Coupling' is zonder twijfel de vertelstructuur, die de serie tot een van de best geschreven tv-programma's in de geschiedenis maakt. Elke aflevering probeert Moffat het verhaal op een inventieve manier te vertellen. In de eerste plaats gebruikt hij daarvoor relatief simpele trucjes. Zo bijvoorbeeld het naast elkaar zetten van twee verschillende versies van gebeurde feiten: de mannen- versus de vrouwenversie, de dronken versie versus de nuchtere, de halve versus de hele. Of het introduceren van de centrale gebeurtenis waar de aflevering om draait aan de hand van een gesprek op café tussen de mannen resp. vrouwen en hun vrienden resp. vriendinnen waarin ze het probleem uitleggen, vaak gestoffeerd met een opeenvolging van korte flashbacks. Moffat maakt ook gedurfde keuzes die veel nadrukkelijker ingrijpen in de opbouw van de aflevering. Zo wordt er in de aflevering 'The Girl with Two Breasts' gedurende bijna de helft van de tijd Hebreeuws gesproken, 'Nine and a Half Minutes' bestaat uit een herhaling van drie keer dezelfde negen en een halve minuut maar dan vanuit de standpunten van drie verschillende koppels. Ik wil niet alles verklappen, maar er zijn nog voorbeelden. Daarbij denk ik aan captain subtext en zijn truth helmet, aan de fantastisch in elkaar gepuzzelde aflevering 'The End of the Line' en eigenlijk ook aan het daaropvolgende 'Split'. (That reminds me: de titels van de afleveringen zijn echt zó goed gekozen.)

In het Verenigd Koninkrijk (en ook wel een beetje in Amerika, zij het beslist niet dankzij de geflopte Amerikaanse remake) heeft 'Coupling' ondertussen een heuse schare trouwe fans. Moffat zelf schreef zich er zodanig mee in de kijker dat hij een vast contract kreeg als screenwriter voor het Britse tv-fenomeen 'Doctor Who'. Tijd nu dat het internationale publiek hem ook leert kennen. Zijn serie 'Sherlock' opende daarvoor alvast de deuren, maar de grand entry kwam er met het script voor 'The Adventures of Tintin'. Et voilà. Veel meer woorden ga ik daar niet aan vuil maken: in huis halen die handel.

E-mailadres Afdrukken
 
Coupling
UK / 2000 - 2004
Creators: Steven Moffat
Met: Jack Davenport; Sarah Alexander; Ben Miles; Kate Isitt; Richard Coyle; Gina Bellman
Duur: 28 afl. Van 30 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST