Banner

The Future

4.0
Dennis Van Dessel - 15 oktober 2011
alt

Performance artist, schrijfster, regisseur, actrice en bad hair day-specialiste Miranda July maakte zes jaar geleden haar filmdebuut met 'Me and You and Everybody we Know', een ontoerekeningsvatbare, maar fascinerende komedie, die heel wat mensen totaal vervreemdde, en anderen deed watertanden voor meer. De fans hebben dan ook lang moeten wachten op 'The Future', en nu hij er is, blijft het maar de vraag in welke mate de prent aan de verwachtingen zal kunnen voldoen. Nog veel meer dan 'Me and You' is 'The Future' immers bij uitstek een film voor de happy few die in staat zijn om in te tunen op de unieke mentale frequentie van July. Een kat doet dienst als verteller van de film, één van de personages kan de tijd stil zetten en op een bepaald moment voert July een soortement interpretatieve dans uit, waarbij ze volledig in een verbazingwekkend rekbaar t-shirt wegkruipt. Is dit een kunstfilm? Ik dacht het wel. July duwt haar bizarre verhaallijnen, raadselachtige personages en magisch-realistische interludes ditmaal nog veel verder, tot ze een punt bereikt waarop je jezelf wel moet afvragen hoeveel daarvan nog gemotiveerd is door de inhoudelijke punten die ze wil maken, en hoeveel ervan gewoon artistieke profileringsdrang is.

Hamish Linklater en July zelf spelen Jason en Sophie, een koppel dat op hun 35ste al veilig is vastgeroest in een bestaan zonder grote ambities of hoop. Hij werkt bij de tech support van een informaticabedrijf, zij geeft dansles aan kleuters, en wanneer ze thuis zijn, zitten ze allebei achter hun eigen laptop. De openingsscène spreekt overigens boekdelen over relaties anno 2011: allebei in dezelfde zetel, allebei naar hun computer aan het kijken, allebei te beroerd om op te staan en een glas water te gaan halen.

Anyway, het koppel besluit voor het eerst echte verantwoordelijkheid op te nemen door een kat te adopteren. Omdat het beestje ziek is, zal het nog een maand duren voordat ze haar kunnen gaan halen, en het vooruitzicht vervult hen met plots opstekende existentiële angst. "Die kat kan nog vijf jaar leven," concluderen ze. "Tegen die tijd zijn we veertig. En veertig is eigenlijk hetzelfde als vijftig, en op je vijftigste is je leven écht wel voorbij." Jason en Sophie besluiten hun leven, in die ene maand die hen nog rest, helemaal om te gooien.

alt

Die basisplot gebruikt July om heel wat thema's in meer of minder detail te bestuderen. Er is de vervreemding die plaatsvindt tussen mensen dankzij computers - Sophie besluit het internet te laten afsluiten, dus "als je nog iets moet opzoeken, doe het dan nu, want over een uur kan het niet meer". Jason kan helemaal niks bedenken dat hij nog wil googelen. Er is de angst om ouder te worden in een maatschappij die jeugd boven alles prijst. En nog veel meer dan dat, is er de angst voor de toekomst (waar dat ouder worden natuurlijk mee samenhangt). Jason en Sophie leggen plotseling een enorme druk op zichzelf om in die dertig dagen nog iets betekenisvol te doen; iets artistieks, zoals het dansen van Sophie, of zelfs iets om de planeet te redden - Jason gaat van deur tot deur boompjes verkopen die mensen in hun tuin kunnen planten. En dat doen ze, omdat ze bang zijn om een betekenisloos leven geleid te hebben, waarin ze niets gepresteerd of achtergelaten hebben. Hun angst is zelfs zo groot dat Jason nog liever de tijd letterlijk stilzet, dan slecht nieuws te moeten aanhoren. Hij kan zich niet meer verbergen achter zijn computerscherm, en dus zoekt hij andere, meer radicale manieren om van de werkelijkheid te vluchten - zelfs een metafysische.

In dat opzicht heeft July dus een veel somberder film gemaakt dan 'Me and You', hoewel ze het blijft presenteren met een excentriek, gortdroog gevoel voor humor, dat sommigen hilarisch en anderen gewoon irritant zullen vinden. Zelf werd ik regelmatig in sneltreinvaart van het één naar het ander geslingerd: een man van in de 80 die een vunzig gedichtje over een geile kerstman vertelt, is echt ongelooflijk grappig. Telkens July in een knarsende voice over de gedachten van de zieke kat inleest, zat ik dan weer met enige plaatsvervangende schaamte te wachten tot het voorbij was.

alt

En dat typeert de hele film ook wel: July heeft een aantal sterke scènes, een paar goeie ideeën en enkele interessante thema's. Het wachten is alleen nog op een extra schrijver, of op zijn minst een degelijke monteur, die de moed heeft om die losse elementen in een sterke structuur te gieten. July heeft duidelijk het temperament van een kunstenaar: gooi zoveel mogelijk dingen op dat scherm and see what sticks. Maar ze heeft niet de discipline om genadeloos al die zaken tegen elkaar af te wegen en dan te beslissen wat uiteindelijk zinvol is voor haar film. In 'Me and You' werkte dat, hier krijg je dan weer voor elk geslaagd moment en voor elk idee dat helder naar voren komt, twee of drie tegenhangers die niet werken. Veel te vaak krijg je de indruk dat July vooral zo excentriek en artistiekerig mogelijk wil doen - als het maar onconventioneel is, dan is het goed. Sporadisch, vooral wanneer July zich concentreerde op de relatie tussen Sophie en Jason, moest ik denken aan 'Eternal Sunshine of the Spotless Mind', ook een film die pijn van een liefdesrelatie op een zeer eigenzinnige manier in beeld bracht. Maar zelfs de zotste vondst van Charlie Kaufman en Michel Gondry in die film was perfect te verantwoorden door het verhaal. Het paste allemaal in de puzzel die de makers wilden leggen. In 'The Future' kreeg ik vaak de indruk dat July zelf niet eens zicht had op de volledige puzzel, maar dat ze de individuele stukjes gewoon mooi vond.

Ik durf 'The Future' niet volledig af te schrijven als een flop. Daarvoor zijn er te veel sterke momenten, en is de visie van July te bewonderenswaardig eigenzinnig. Oké, het blijft dan wel niet allemaal plakken, maar ze heeft tenminste durven gooien. Maar het is wel een teleurstelling dat ze voor haar tweedeling haar eigen creativiteit blijkbaar minder kan controleren en sturen dan in haar debuut.

E-mailadres Afdrukken
 
The Future
USA / 2011
Regie: Miranda July
Scenario: Miranda July
Met: Miranda July; Hamish Linklater; David Warshofsky; Isabella Acres
Duur: 91 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST