Banner

Freedom Writers

3.0
Dennis Van Dessel - 15 maart 2007







Eerlijk gezegd: het leek nu ook weer niet zó'n ondraaglijke gedachte om de rest van m'n leven geen enkele film meer te zien waarin een onconventionele leerkracht weerspannige jongeren in het gareel krijgt. Van 'The Blackboard Jungle' en 'To Sir With Love' tot 'Lean On Me' en 'Dangerous Minds' - we wéten onderhand wel dat één gemotiveerde leraar het verschil kan betekenen tussen een jonge drugdealer die voor z'n achttiende in z'n graf ligt, en een modelburger waar George Bush en Bill Cosby trots op zouden zijn. Opvallend daarbij is dat die films altijd over leerkrachten Engels gaan. Nog een wonder dat er nergens ooit een boze liga voor wiskundeleerkrachten is opgestaan om erkenning te eisen voor de inspirerende capaciteiten van het getal pi. In ieder geval, mij werd zoals gewoonlijk weer niets gevraagd en dus zijn we vertrokken voor een zoveelste ongeïnspireerd melodrama waarin een onderwijzer op simpel verzoek het leven van haar leerlingen omgooit.

Hilary Swank probeert te incasseren op haar tweede oscar door Erin Gruwell te spelen, een idealistische lerares die vol nobele bedoelingen Engels gaat geven in een getto-school in Los Angeles. Het is 1994, de rellen na de zaak Rodney King zinderen nog steeds lichtjes na, en bendegeweld is aan de orde van de dag. Wat die explosieve mix aan zwarte, Latino en Aziatische tieners dus niét nodig heeft, is een blanke madam die krampachtig coole grapjes probeert te maken terwijl ze les staat te geven over Homerus. Na een rampzalige eerste paar weken, besluit Gruwell om het anders aan te pakken en haar kindertjes zélf aan het woord te laten. Ze geeft hen een schrift waarin ze dagelijks over hun leven in the hood moeten schrijven, en naarmate ze hen beter leert kennen, weet ze zowaar hun respect te verdienen.

Het feit dat 'Freedom Writers' gebaseerd is op ware gebeurtenissen - ongeacht de hoeveelheid Hollywoodsaus die eraan werd toegevoegd - zorgt allicht voor het oprechte, doodserieuze toontje van de film. Dit is een prent met issues, en nog geen kleintjes. Gruwell komt terecht in een onderwijssysteem dat het op een bepaald moment gewoon heeft opgegeven nog te proberen de leerlingen iets bij te brengen. Eén van haar collega's vertelt haar op kameraadschappelijke toon: "Geen zorgen. Na een tijdje blijven de moeilijke leerlingen vanzelf wel van je les weg." En dat is dan klaarblijkelijk voldoende oplossing voor het probleem. De moeilijkheid, weet 'Freedom Writers' ons te melden alsof dat groot nieuws is, ligt in de maatschappij buiten de schoolmuren (dat we dààr nog nooit aan gedacht hadden!). Let's face it, als je op straat continu bang moet zijn om neergekogeld te worden, zal het je worst wezen dat Odysseus niet op tijd thuis raakte.

Daar zit ongetwijfeld heel wat waarheid in - als de verwachtingen van je school zodanig laaggespannen zijn dat ze je niet eens echte boeken durven geven, dan ga je je op den duur effectief gedragen naar het label van "domme randcrimineel" dat ze je opkleven. Het probleem is alleen dat regisseur en scenarist Richard LaGravenese ervan overtuigd lijkt te zijn dat het de eerste keer is dat we dit verhaal horen. Zijn hele film streeft er wanhopig naar om oprecht, betekenisvol en hoopgevend te zijn, met een geestdrift en ernst die je uitsluitend aantreft bij mensen die van zichzelf vinden dat ze met héél belangrijke dingen bezig zijn. Wat is de grote boodschap van 'Freedom Writers'? Als je in jezelf gelooft, kan niemand je tegenhouden. Right on! Een mooie gedachte, ongetwijfeld, en iedereen die tieners, zeker tieners van de mean streets van Los Angeles, iets weet bij te brengen zonder afgeknald te worden, verdient zeker en vast respect, maar echt wereldschokkend zou ik dat idee nu ook niet durven noemen.

Maar LaGravenese blijft naarstig op dat punt hameren tot je er bijna gek van wordt. De éne "You can do it!"-monoloog na de andere vliegt je om de oren, we krijgen één leerling die voor een voltallige klas voorleest uit z'n notaboekje om zijn liefde voor de groep te verklaren, en op een bepaald moment horen we zelfs een flink uit de kluiten gewassen brother met een petje en een badass ringbaardje zeggen: "Anne Frank was dope, yo!" Waarna hij het niet kan laten een traantje weg te pinken. Ja hoor, dit is een regisseur die het heilige vuur voelt branden - jammer dan dat dat vuurtje, schijnbaar geheel buiten zijn medeweten, al lang geleden is geblust door andere filmmakers.

Zo lang 'Freedom Writers' binnenin het klaslokaal van Gruwell vertoeft, blijft het allemaal nog redelijk onderhoudend. Zowat elke plotwending laat zich ongeveer een uur op voorhand raden, maar tot daaraan toe - je hoeft je op z'n minst niet te vervelen. Eens LaGravenese zijn camera's naar buiten neemt, zakt de film echter volledig in elkaar. We krijgen geforceerde voice-overs die ons hier en nu ogenblikkelijk even het gevoelsleven van de leerlingen dienen duidelijk te maken, en een nevenplot rond een moordproces, waar veel te weinig mee wordt gedaan om z'n bestaan te verantwoorden. Wat dergelijke jongeren allemaal meemaken is natuurlijk zeer erg, maar 'Freedom Writers' doet hun verhaal maar weinig eer aan door te suggereren dat één blanke leerkrachte hen probleemloos uit al hun miserie kan sleuren.

Hilary Swank is goed in de hoofdrol, vooral omdat ze tijdens de vroege scènes van de film niet bang is om de seutige leerkrachte te spelen die haar leerlingen niet de baas kan ("Homerus is niet die van The Simpsons, maar misschien was hij ook wel kaal zoals Homer Simpson, ha-ha-ha!"). Swank is één van die actrices die altijd het bekijken waard zijn, ook al zitten ze dan in een scenario waar ze maar weinig mee kunnen. In de supporting cast zien we vooral veel jonge gezichten, waarvan er geen één echt memorabel is, en Scott Glenn, die slaapwandelend z'n pree staat te verdienen. Imelda Staunton duikt ook even op als antipathieke schoolfrik wiens taak het is zich in alles te vergissen, opdat Swank er beter uit zou komen.

'Freedom Writers' wil zo graag mooi en inspirerend zijn dat je het bijna zonde vindt om op de gebreken ervan te letten. Maar uiteindelijk druipt de stroop er zó nadrukkelijk van af dat het simpelweg ondraaglijk wordt. Tegen de tijd dat Miep Gies, de vrouw die de familie Frank hielp onderduiken, een klaslokaal wordt binnengezeuld om uitgeroepen te worden tot de enige held van één van de aanwezige gangbangers, ben je bijna klaar om iets naar het scherm te gooien.

E-mailadres Afdrukken
 
Freedom Writers
USA / 2006
Regie: Richard LaGravenese
Scenario: Richard LaGravenese
Met: Hilary Swank; Patrick Dempsey; Scott Glenn; Imelda Staunton
Duur: 123 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST