Banner

The Nativity Story

1.0
Dennis Van Dessel - 07 december 2006




101 min. / USA / 2006

Verreweg de vreemdste carrièremove van het voorbije jaar is wel Catherine Hardwicke's beslissing om 'The Nativity Story' te regisseren. Hardwicke werd bekend met haar debuutfilm 'Thirteen', een oncomfortabel geloofwaardig verhaal over slikkende, snuivende en wild rondneukende dertienjarige meisjes (werktitel: 'Paris Hilton: The Early Years'), om dat op te volgen met de flop 'Lords of Dogtown', die hier nauwelijks een bioscooprelease kreeg. Wat Hardwicke, als verantwoordelijke voor twee ultra-hedendaagse drama's over de jeugd van tegenwoordig, bezielde om zich plots op de bijbel te storten, mag Joost weten. Naar het resultaat te oordelen, vraagt ze het zich zelf ook nog af. 'The Nativity Story' is een houterig, onwennig filmpje dat zich nog het best laat omschrijven als een bewegende versie van een niet bijster geïnspireerde kinderbijbel. De geur van mottenballen slaat je in het gezicht zodra je de deur van de cinemazaal opent.

Aan de logica van de producenten valt in ieder geval niet te torsen: 'The Passion of the Christ' was de grootste hit van de voorbije vijf jaar, met de voltallige religious right van de VS die en masse naar de zalen trok, dus waarom zouden ze niet proberen om op dat succes te incasseren? Nog beter: aangezien er bij de geboorte van Christus beduidend minder bloed, zweepslagen, kruisigingen en controversiële joden kwamen kijken, kon 'The Nativity Story' rustig worden opengetrokken voor gelovige zieltjes van alle leeftijden, zodat ook degenen die Mel Gibsons bloedbad iets te heavy vonden, ditmaal zonder angst de portefeuille konden bovenhalen. Alleen was Mel Gibson (hoe wacko hij verder ook mag zijn) wél een goed regisseur die een krachtige dramatische film wist te produceren. Love it or hate it, maar er kon geen mens buitengaan bij 'The Passion of the Christ' zonder zich een mening te vormen. Religie was plots weer een punt waarover gediscussieerd werd, geloofsvisies werden tegen elkaar afgewogen, historische kwesties werden besproken en de vraag van mogelijk antisemitisme werd één van dé grote gespreksonderwerpen onder al wie met film of religie bezig was. Vergelijk dat even met 'The Nativity Story' - veel risico op een dergelijke controverse loopt de film in ieder geval niet. Hardwicke's prent is eerder een twee uur durende, doodsaaie preek van een pastoor die dertig jaar geleden al de hoop heeft opgegeven dat hij ooit nog een volle kerk zal zien bij de zondagsmis. Er werden méér zinnige dingen verteld over de geboorte van Jezus Christus in de Urbanus-klassieker 'Bakske Vol Met Stro'.

Er zijn een aantal onderwerpen waar je nu eenmaal maar moeilijk over kunt spreken zonder op de één of andere manier een gevoelige snaar te raken bij bepaalde delen van de bevolking, en religie is daar één van. Neem er een standpunt over in, maak er een analyse van, en wat je conclusies ook zijn, gegarandeerd zal er wel iemand aanstoot aan nemen. Dus wat doet Hardwicke? Ze maakt helemaal géén analyse, neemt helemaal géén standpunt in, en vertelt eigenlijk absoluut niets over haar onderwerp of haar personages. Ze neemt een bijbels verhaaltje en zet dat vervolgens in beeld, zonder dat er van interpretatie of de minste mogelijkheid tot debat sprake is. Vergelijk het met een regisseur die een oorlogsfilm maakt zonder iets over die oorlog te vertellen, want één van de beide partijen zou zich wel eens gekrenkt kunnen voelen. Of een politiek drama dat geen standpunt in wil nemen over de politici die erin voorkomen. Voor een dramatische film wérkt zoiets niet.

In de praktijk komt dat erop neer dat de personages allemaal rondlopen als wezenloze kadavers-met-polsslag, die met debiele schapenogen de lens in kijken, continu zwaar onder de indruk van hun eigen heiligheid. De acteurs raken nooit verder dan de iconische status van hun personages, zodat ze er ook nooit enig geloofwaardig leven in kunnen blazen. Maria, zoals gespeeld door 'Whale Rider' Keisha Castle-Hughes, lijkt op geen enkel moment een zestienjarig meisje met plausibele emoties - ze is een vehikel voor verheven, maar onuitspreekbare dialogen waaruit moet blijken hoe perfect ze wel is ("Waarom heeft God mij gekozen, ik ben immers niets!"). En verder is ze inderdaad niets. Jozef is een vaag uitgetekende figuur die timmert, strak voor zich uitkijkt en in z'n baard krabt, verder komen we niets over hem te weten. En de drie wijzen worden zowaar uitgespeeld als komisch trio, maar dan wel gezegend met het soort van gevoel voor humor waar meneer pastoor geen aanstoot aan kan nemen - de zwarte koning is weigerachtig om zijn kussens en z'n goed eten achter te laten om een ster te gaan volgen. Hohoho, wat een goeie grappen kunnen die extreme katholieken toch bedenken.

Al die personages drukken zich overigens uit in het soort van gebroken Midden-Oostelijk Engels dat je ook wel eens aantreft bij de schurken uit een foute Amerikaanse actiefilm, wat behoorlijk op de zenuwen gaat werken. De mensen in die tijd spraken tóch al geen Engels, dus als je die taal gaat gebruiken, waarom zou je er dan niet meteen correct, vloeiend Engels van maken? Omdat dat de conventie is, veronderstel ik. Alles aan 'The Nativity Story' is nu eenmaal conventie - in zulke mate zelfs, dat je bijna zou kunnen geloven dat de film het werk is van Cecil B. DeMille zaliger. In zijn tijd kon je dit soort van koekendozen-gelovigheid misschien nog accepteren, maar tegenwoordig lijkt 'The Nativity Story' absoluut zin- en doelloos.

Soms wordt de film zelfs lachwekkend in z'n pogingen om voor iedereen goed te doen. We horen God spreken als ouderwetse megafoonstem ("Zacherias, gaat en bevrucht Uw vrouw!"), de engel Gabriël fladdert vrolijk rond in een wit laken, stralend van hemels licht en de ster boven de stal in Betlehem richt een ware schijnwerper op het Kindeke Jezus. Een mens vraagt zich af hoe die koning Herodes ooit zo dom kan zijn geweest om die ster niet te zien en Jezus meteen te gaan afmaken.

De enige momentjes waarop 'The Nativity Story' interessant dreigt te worden, is wanneer de machtsgeile koning Herodes in beeld komt - Ciaran Hinds is dan ook de enige acteur die zich niet hoeft te schamen voor zijn prestatie. Het interessante aan zijn figuur is dat wanneer hij beveelt dat alle kinderen in de stad moeten sterven, God wél een waarschuwing geeft aan Jozef en Maria dat ze moeten vluchten naar Egypte, maar alle àndere jongetjes rustig laat afslachten. Wat voor God is dat eigenlijk? Maar goed, dat is dan weer een punt waar de film weigert op in te gaan - we zouden zo eens de kans moeten krijgen om na te denken, wie zou daar nu mee geholpen zijn?

'The Nativity Story' is een steriel, van alle leven verstoken religieus sprookje, dat intellectueel hersendood is, emotioneel niks te bieden heeft (want de personages zijn vrijwel onbestaande) en filmisch vaak tegen het randje van het openlijk belachelijke aanschurkt. Dan nog liever naar de mis, daar valt tenminste nog wat te eten.

E-mailadres Afdrukken
 
The Nativity Story
Regie: Catherine Hardwicke
Scenario: Mike Rich
Met: Keisha Castle-Hughes; Oscar Isaac; Hiam Abbass; Ciaran Hinds

Advertentie
Banner
Advertentie

TEST