Banner

War of the Worlds

4.0
Dennis Van Dessel - 07 juli 2005

Waar is de tijd naartoe dat de aliens in het universum van Steven Spielberg alleen nog maar naar huis wilden telefoneren? In 'War of the Worlds', zéér losjes gebaseerd op de klassieke roman van H.G. Wells, is het andere koek: de buitenaardse wezens vallen binnen en nemen geen gevangenen. Gebouwen ontploffen, boten zinken, auto's vliegen door de lucht om onzacht neer te komen op vluchtende omstaanders en zelfs het kapsel van Tom Cruise ligt overhoop. Allemaal goed en wel, maar Señor Spielberg is ditmaal vergeten om ook degelijke cinema uit dat gegeven te puren. Alle marketing en publiciteitsstunts ten spijt (Cruise heeft zich zelfs voor de gelegenheid een nieuw lief gezocht om toch maar in de spotlights te kunnen staan), is en blijft 'War of the Worlds' een doodordinaire "ren-voor-je-leven"-film, die eigenlijk het talent van een rasfilmer als Spielberg onwaardig is.

Cruise speelt Ray Ferrier, een havenarbeider die sinds z'n echtscheiding zijn kinderen nog maar zelden ziet: zijn zestienjarige zoon Robbie (Justin Chatwin), kan zijn bloed wel drinken en zijn tienjarige dochter Rachel (Dakota Fanning, bijna een even grote ster als Cruise tegenwoordig) verwacht meer opvoedkunde van haar broer dan van haar vader. Net wanneer Ray een weekje op de kinderen moet letten, gebeurt het onmogelijke. Na een zware elektrische storm rijzen er plotseling gigantische, driepotige constructies uit de grond, die schijnbaar door een buitenaardse kracht bestuurd worden en geen vriendelijke bedoelingen hebben. Ze zappen alles en iedereen dat ze tegenkomen uit de weg en beginnen langzaam maar zeker aan de uitroeiing van de mensheid. Waarbij natuurlijk die gebouwen ontploffen, die boten zinken, die auto's rondvliegen en Tom Cruise z'n haar in de war raakt.

Het moet gezegd worden: Spielberg is iemand die niet graag tijd verliest. In 'War of the Worlds' trekt hij zich geen lor aan van eender welke vorm van diepgang of psychologie, maar begint hij vrijwel meteen met de actie - ik geloof dat de film tien minuten bezig is wanneer de eerste driepoten vanonder het macadam tevoorschijn breken. De regisseur doet niet eens alsof hij interessante personages wil creëren, maar neemt gewoon een aantal standaardfiguren van het schap - de slechte vader die voor het einde van de film uiteraard een goeie zal zijn, de rebellerende zoon, het gillende dochtertje dat toch zo'n mooie grote ogen kan trekken. En dat is het wel zo'n beetje. Spielberg weet perfect waar z'n publiek voor gekomen is - voor de actie - en hij geeft hen dat dan ook zo snel als hij maar kan. Je kunt niet zeggen dat daar geen logica aan verbonden is, maar het gevolg is wel dat 'War of the Worlds' een volstrekt oppervlakkige film is geworden - u krijgt de beginaftiteling, vervolgens twee uur lang explosies en Tom Cruise die met z'n kroost op de vlucht is, en tenslotte de eindaftiteling. Dat is het en dat is alles.

Ook de logica van het verhaal zelf heeft daar onder te lijden - zelden een film gezien die zoveel gaten bevatte. Hoe is het bijvoorbeeld mogelijk om van die gigantische ijzeren driepoten in de grond te begraven, zónder dat die ooit gevonden worden in steden waar ze water- en andere leidingen in de bodem hebben steken, om nog maar te zwijgen van metrosystemen? Bij de elektrische storm die aan de invasie van de aliens vooraf gaat, vallen alle machines stil, inclusief auto's, telefoons en zelfs polshorloges, maar laat Cruise nu nét die ene auto hebben die nog werkt (het geluk is voor rare mensen, zei mijn grootmoeder altijd). Wanneer mensen worden getroffen door de aliens, vallen hun lichamen niet zomaar op de grond, maar ze lossen simpelweg op in een rookwolkje - hoe is het dan mogelijk dat Dakota Fanning later in de film een oneindig aantal lijken door een rivier ziet drijven? 'War of the Worlds' hangt aan elkaar van dat soort kleine ongeloofwaardigheden en onwaarschijnlijkheden, tot je het op een bepaald punt gewoon niet meer slikt. Daar kun je natuurlijk tegen inbrengen dat Spielbergs 'Indiana Jones'-films nóg verder gingen in die onzin, maar de toon van die films lag helemaal anders. De 'Indy's' waren luchtig entertainment en grepen terug naar de tradities van de serials van de jaren dertig - onmogelijke stunts en inconsequenties horen daarbij. Met 'War of the Worlds' probeert Spielberg echter een zwaar dramatische indruk na te laten, om op die manier en passant snel even het 9/11-trauma van de Amerikanen op te lossen. De toon is veel meer duister, serieuzer. Maar de gaten in de logica zijn nog steeds even groot.

Het leukste moment vindt trouwens plaats wanneer Cruise en Fanning tijdelijk onderdak vinden bij een ietwat gesjeesde overlever, gespeeld door Tim Robbins. 'Ze hebben die driepoten begraven in de aarde,' stelt Robbins vast. 'Ze plannen dit al miljoenen jaren.' En wat is dan het meesterlijke plan waar die aliens na miljoenen jaren mee op de proppen kwamen? Laten we alles gewoon opblazen! Grote intellectuele geesten, daar heb ik zó'n waanzinnig respect voor.

Dat alles klinkt bijzonder negatief, dat besef ik wel, maar op een bepaald niveau valt er wel plezier te beleven aan 'War of the Worlds' - u moet alleen heel goed beseffen wat u te zien krijgt. Dit is een voor de hand liggende rampenfilm, waarin de personages absoluut niks doen of zeggen dat u zelf ook niet had kunnen bedenken en waarin de dialogen zich beperken tot uitroepen à la "snel", "rennen", "nee", "ja" en "misschien". Spielberg is nog altijd bijzonder bedreven in het filmen van actiescènes - hij weet nog steeds precies hoe hij de geografie van een scène in kaart moet brengen en hoe hij moet monteren om alles én helder en duidelijk, én toch ook overzichtelijk te maken. Er zijn er de laatste jaren niet zoveel meer die dat kunnen. En, het moet gezegd worden, een suspensescène in de kelder van Tim Robbins werkt wonderwel - Spielberg rekt die sequens uit tot een tergende tien minuten, en hoewel het allemaal verdacht veel gelijkenissen vertoont met de "raptors in de keuken"-scène van 'Jurassic Park', is en blijft dit een absolute nagelbijter.

'War of the Worlds' bevat fantastische momenten, maar het scenario is gatenkaas en uiteindelijk hebt u dit allemaal al eens eerder gezien. Je kijkt ernaar en je begint het al te vergeten nog terwijl de film bezig is.

E-mailadres Afdrukken
 
War of the Worlds
USA / 2005
Regie: Steven Spielberg
Scenario: Josh Friedman; David Koepp
Met: Tom Cruise; Dakota Fanning; Justin Chatwin; Tim Robbins
Duur: 116 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST