Banner

Batman Begins

6.0
Dennis Van Dessel - 16 juni 2005

De enige echte Batman is en blijft natuurlijk Adam West - een ietwat pafferige man van middelbare leeftijd in een maillot die op z'n duizend gemakken aan een touw een torengebouw opkruipt, enkel om onderweg even stil te blijven staan, in de camera te knipogen en te zeggen: 'Now kids, don't smoke cigarettes!' Wat kan er ooit beter zijn dan dat? Sindsdien heeft de franchise een oneffen parcours afgelegd, via de prachtig vormgegeven films van Tim Burton en de vreselijke mishandeling van het concept waar Joel Schumacher zich schuldig aan maakte. Nu, na een pauze van acht jaar, is het aan Christopher Nolan, regisseur van 'Memento' en 'Insomnia', om nieuw leven te blazen in de comateuze reeks. Hij doet dat met een degelijke genrefilm die sowieso een sterke verbetering betekent tegenover de Schumacher-miskleunen (hoe kan het ook anders?), maar die zich nog steeds niet kan meten met Tim Burtons eighties classic.

Nolan gaat in 'Batman Begins' de origine van de mythologie na - Bruce Wayne (Christian Bale), is de zoon van een steenrijke industriëel die zijn fortuin aanwendt om de armen te helpen, maar die op een avond voor de ogen van Bruce samen met zijn vrouw wordt doodgeschoten door een overvaller. Bruce raakt op de dool en terwijl het familiebedrijf geleid wordt door slijmerige manager Earle (Rutger Hauer), slaagt hij erin om ergens in Azië in een gevangenis te belanden. Daar wordt hij uit gered door Ducard (Liam Neeson), een geheimzinnig personage dat lid is van de League of Shadows, een organisatie die criminelen op een hardhandige manier aanpakt, omdat de wet dat nu eenmaal niet kan.

Eens hij weer thuis is, verzint Wayne met behulp van zijn butler Alfred (Michael Caine) zijn vleermuizenpersona en trekt hij erop uit om Gotham City op te kuisen. Hij gaat achter gangster Carmine Falcone (Tom Wilkinson) aan, een ploert die de stad doet verzuipen in de drugs, en hij krijgt ook te maken met de gruwelijke psychiater Jonathan Crane (aka Scarecrow, gespeeld door Cillian Murphy), die een plan heeft ontwikkeld om een zwaar hallucinogeen te verspreiden via de waterleidingen.

Dat is behoorlijk wat - de meeste superheldenfilms hebben één held en één schurk, deze heeft een voetbalteam aan beide. Buiten Tom Wilkinson, Cillian Murphy en Rutger Hauer, krijgen we als boosdoeners ook nog Ken Watanabe én een verrassingsoptreden dat ik uiteraard nooit zou willen verraden. Aan de kant van de goeien krijgen we buiten Alfred ook nog Katie Holmes als een openbaar aanklaagster (en met haar looks is ze natuurlijk érg geloofwaardig in die rol), Morgan Freeman als een soortement uitvinder die Bruce voorziet van zijn speeltjes én Gary Oldman als de laatste eerlijke flik in Gotham City. En als u denkt dat dat allemaal nog niet genoeg is, hou dan in gedachte dat we daarbovenop ook nog eens flash-backs krijgen naar de jeugd van Bruce om z'n fascinatie met vleermuizen te verklaren en de dood van z'n vader te laten zien. Het voornaamste bezwaar dat ik heb tegen de film, is dat hij op die manier overladen raakt met plotlijnen en personages. Het leuke aan pakweg 'Spider-Man 2' (nog steeds de beste comic book movie tot op heden), was dat zeker de helft van de film gespendeerd werd aan scènes die in principe niks te maken hadden met de plot, maar die de personages tot leven brachten. Hier is dat geen optie - die plot is zo'n uitgebreid, complex, log bakbeest dat echt élke seconde van 'Batman Begins' ertoe moet bijdragen. Nolan kan het zich nooit permitteren om ook maar even stil te staan en om zich heen te kijken. Z'n film duurt nu al 140 minuten, stel je voor dat hij dat er nog bij had moeten nemen.

Wat wel een leuk idee was, was het toevoegen van een subtext rond het verschil tussen wraak en gerechtigheid. Batman is een vigilante-held die het recht in eigen handen neemt omdat de corrupte autoriteiten daar niet toe in staat zijn. Met dat soort van verhaallijnen bevind je je op gevaarlijk moreel gebied - hoe verantwoord je dat soort van geweld? De meeste van dit soort films gaan nogal licht over dat vraagstuk, Nolan maakt er echter een centraal thema van: de League of Shadows promoot zuivere wraakgevoelens, waarbij alles en iedereen die iets verkeerd doet een kopje kleiner wordt gemaakt, Batman zelf zoekt echter naar iets anders, naar gerechtigheid in de ware zin van het woord. Die tegenstelling wordt vrij goed aan de man gebracht, wat leuk is, aangezien ze de kern uitmaakt van zowat elk verhaal in dit genre.

Nolan ging ook voor een meer down to earth-look voor de film. We krijgen te zien hoe het Batkostuum in elkaar zit, de Batmobiel is niet meer dan een soort Humvee van gepantserd en in het zwart geschilderd staal. Al die klassieke Batman-parafernalia krijgen hier een zeer aards aspect. Ook de slechteriken zijn in essentie gewoonweg gangsters, die af en toe al eens een masker opzetten om niet herkend te worden en op die manier aan hun alter ego geraken. Het fantasie-aspect (dat bij Tim Burton nog levend en wel was), wordt hier sterk teruggeschroefd, alsof Nolan erop uit is om ons te doen geloven dat dit allemaal echt mogelijk is. De regisseur perst elk laatste druppeltje realisme dat hij kan vinden uit het concept. De kitsch en camp, die inherent zijn aan het genre, worden hier teruggeschroefd tot ze bijna volledig verdwijnen. Dat was een gedurfde keuze van Nolan, maar één met gemengde resultaten: aan de éne kant vermijdt hij daarmee natuurlijk over de top-onzin zoals Schumachers films, maar aan de andere kant blijft 'Batman Begins' daardoor ook grotendeels humorloos (alleen Alfred zorgt af en toe voor een komische noot) en visueel weinig explosief. Tim Burtons episodes in de reeks spatten van het scherm met immense, expressionistische decors en kleurrijke personages (denk maar aan Jack Nicholson als Joker) - Burton begreep zelf ook wel dat hij een stripverfilming aan het maken was en amuseerde zich ermee. Omdat Nolan echter realistisch wil gaan met de reeks, elimineert hij dat hele aspect. Het is geloofwaardiger en de toon van het hele ding is gepast duister en somber, maar er zit absoluut geen vreugde in de film, geen gevoel van fun.

De acteurs leveren knap werk: Christian Bale, pijnlijk mager in 'The Machinist', ziet er hier uit als een man van staal en legt een gezonde dosis agressie in z'n rol - dit is de pissed off-versie van 'Batman', en het is leuk om zien. Hij wordt omringd door een legioen karakteracteurs die nauwelijks commentaar nodig hebben. Mijn persoonlijke favoriet was Michael Caine als Alfred, allicht omdat hij de enige is die al eens een grapje durft te maken. Alleen Katie Holmes zorgt voor een valse noot in de cast - iemand zou de knappe jongedame echt eens moeten uitleggen dat acteren meer is dan één mondhoek optrekken en onder je ellenlange wimpers loeren.

Nolan heeft in ieder geval de reeks weer tot leven gebracht - 'Batman Begins' heeft zo z'n gebreken, maar het is een onderhoudende film met een paar kappe actiesegmenten. Wat kun je redelijkerwijs nog meer verwachten in dit genre? Ze kunnen tenslotte niet allemaal 'Spider-Man 2' zijn.
E-mailadres Afdrukken
 
Batman Begins
USA / 2005
Regie: Christopher Nolan
Scenario: Christopher Nolan; David S. Goyer
Met: Christian Bale; Katie Holmes; Michael Caine; Liam Neeson; Cillian Murphy; Tom Wilkinson; Morgan Freeman; Gary Oldman; Rutger Hauer
Duur: 140 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST