Banner

Frailty

5.0
Dennis Van Dessel - 21 september 2003


'Frailty', het regiedebuut van Bill Paxton, is een horrorfilm in de ware betekenis van het woord. Waar de meeste films in het genre zich bedienen van monsters of andere schrikeffecten om een goedkope gil uit hun publiek te persen, keert Paxton hier terug naar de roots van het genre: het tonen van ware, psychologische terreur, die angstaanjagender is dan eender welk spook.

Bill Paxton geeft zichzelf in één moeite door de beste rol van zijn carrière als "Dad" Meiks, een automechanicien die na de dood van zijn vrouw alleen voor de opvoeding van zijn twee zoontjes, Fenton en Adam, moet zorgen. Dat schijnt hem vrij goed te lukken, tot hij op een nacht een visioen krijgt. Een engel verschijnt aan hem, vertelt hij zijn ademloze kinderen, en deelt hem mee dat hij een heilige missie heeft in het leven: het vernietigen van demonen. Demonen zijn namelijk onder ons, ziet u, rechtstreekse afstammelingen van Satan, die eruit zien als doodgewone mensen. Het is aan Dad en zijn nageslacht om hen hun verdiende loon te geven. Papa slijpt zijn bijl en bouwt een schuur in z'n achtertuintje, en gaat vervolgens op jacht, met zijn zonen op sleeptouw.

Adam, de jongste van de twee, twijfelt geen moment dat zijn vader uitverkoren is door God om de slechten te beoordelen. Fenton, daarentegen, beseft maar al te goed dat de brave man waanzinnig is geworden, en wordt daardoor geconfronteerd met de keuze ofwel zijn vader te verraden, of toe te zien hoe onschuldige mensen worden vermoord.

Dat klinkt misschien erg sensationeel en bloederig, maar dat is het niet. 'Frailty' is een film die van een paar verschillende genres proeft, maar de slasher is er niet één van. Het begint als een conventionele politiefilm, wanneer Fenton jaren later, wanneer hij tot zijn eigen scha en schande is opgegroeid als Matthew McConaughey, de sukkelaar, zijn verhaal vertelt aan een ongelovige FBI-agent, gespeeld door Powers Boothe. Vervolgens krijgen we in flash-back de jeugd van Fenton te zien, en verandert de film in een combinatie van thriller en gezinsdrama. En dan, wanneer we denken dat het afgelopen is, krijgen we nóg een vreemde wending. Een zéér vreemde wending.

Paxton is één van die acteurs waarvan iedereen het gezicht wel kent, maar niemand die hem helemaal kan thuisbrengen. Met zijn doordeweekse uiterlijk - hij zou écht een mechanicien kunnen zijn - weet hij aan elk personage dat hij speelt een stevige basis in de realiteit te geven. Kijk maar eens naar Sam Raimi's schitterende film 'A Simple Plan' - een thriller die niet half zo goed had gewerkt indien Paxton er niet zo doodnormaal uitzag. Ook hier gebruikt hij zijn boy-next-door gehalte om van Dad iets heel anders te maken dan de doorsnee bijbelzwaaiende, moordzuchtige gek. Eén van de redenen waarom 'Frailty' een hele tijd lang op een fantastische manier onze zenuwen weet te bespelen, is omdat Paxton op zo'n geloofwaardige, haast vanzelfsprekende manier wegglijdt in zijn waanzin.

Dit is geen verhaal over een seriemoordenaar of over een religieuze gek, maar over een sympathiek man, een goede vader, bij wie op een dag finaal de stoppen doorslaan. Hij heeft er niet om gevraagd hallucinaties te gaan zien, en gelooft ook echt niet iets verkeerd te doen. "Het is geen moord," legt hij geduldig uit aan de jonge Fenton. "Ik heb nog nooit in m'n leven iemand vermoord."

Als regisseur heeft Paxton duidelijk goed opgelet tijdens zijn samenwerkingen met James Cameron en Sam Raimi - hij slaagt erin om een aantal scènes van buitengewone spanning op te bouwen. Kijk bijvoorbeeld naar een scène waarin Dad Fenton vraagt om zelf de honneurs waar te nemen en een "demon" te doden. Wat mooi is, en dit is een element dat door heel de film loopt, is dat de spanning in de situatie niet gecreëerd wordt door de mogelijkheid op een gore scène met opspattend bloed. Nee, waar alles van afhangt, is de relatie tussen de vader en zijn zoon. We krijgen nooit te zien hoe de bijl van papa gebruikt wordt, maar we zien we de reacties op de gezichten van de drie aanwezigen. We zien hoe Fenton en Adam reageren op het geweld, hoe Dad reageert op hun reactie enz... En dààr komt de spanning vandaan. Het geweld is enkel de motor van de scène, maar het is niet bestaansreden ervan.

Met een eenvoudige, maar effectieve visuele stijl, schotelt Paxton ons hier een behoorlijk intens verhaal voor (ik kan mij al levendig voorstellen hoe bepaalde bible thumping Americans zullen reageren op deze film), dat in essentie de gevolgen van religieus extremisme blootlegt, en zich ook vragen stelt bij de familiebanden tussen een ouder en zijn kinderen. Hoe ver kun je gaan voor die banden breken, en loyaliteit voor je vader plaats moet maken voor je eigen fatsoen en geweten? Zonder bewust op zoek te gaan naar manipulatieve momenten, weet Paxton ons binnen te trekken in de verknipte denkwereld van een zelfverklaarde wraakengel. En wat echt angstaanjagend aan hem is, is hoe gewoon hij eruit ziet.

Dat zit dus allemaal wel goed, maar dan op het einde krijgen we een finale plotwending die heel wat kapot maakt. De hele tijd dachten we naar een fascinerend, spannend familiedrama te zitten kijken, en nu plots maakt de film een bocht van 180 graden om iets helemaal anders te worden. Dat soort van verrassingseindes kunnen op z'n best een heel nieuwe, diepere betekenis aan een film geven (denk maar aan 'The Others'), of het kan ook gewoon in de weg lopen, zoals hier. Dat hele laatste segment degradeert de intelligente studie van toenemende waanzin die we tot dan toe zagen, tot niet meer of minder dan de zoveelste thriller met een gimmick. Met terugwerkende kracht maakt dat einde de rest van de film plots heel wat minder betekenisvol.

Ik kan me niet herinneren wanneer ik het einde van een film nog eens zó heb geminacht. Hoe beter het verhaal dat ervoor kwam, hoe erger zo'n afknapper is, natuurlijk, en in dit geval was dat verhaal zeer goed. Mijn advies: kijk ernaar, en hou het na de laatste flash-back gewoon voor bekeken. Zo kunt u zich 'Frailty' tenminste herinneren als het kleine pareltje dat het had kunnen en moeten zijn.

http://www.frailtythefilm.com/

E-mailadres Afdrukken
 
Frailty
USA / 2001
Regie: Bill Paxton
Scenario: Brent Hanley
Met: Bill Paxton; Matt O'Leary; Jeremy Sumpter; Matthew McConaughey; Powers Boothe; Luke Askew; Levi Kreis; Derk Cheetwood
Duur: 95 min.


Advertentie
Banner
Advertentie

TEST